"Ja maar….."

Ken jij de cognitieve dissonantietheorie?

Ik ben er dol op…

Deze theorie gaat dwars tegen de heersende opvattingen in wat betreft het verklaren van gedrag.

Je zou namelijk zeggen (en wedden dat je dat ook zegt?) dat je bepaald gedrag vertoont omdat je daar redenen voor hebt. Bijvoorbeeld: ik werk niet met budgetpotjes omdat het nu eenmaal niet werkt voor mij.
De cognitieve dissonantietheorie draait de boel om en stelt dat je omdát je op een bepaalde manier gedraagt, je ook redenen hiervoor vindt.

Ofwel: het is niet dat gedrag wordt bepaald door attitude, maar attitude wordt bepaald door gedrag.

Voordat je afhaakt… ik ga proberen dit zonder gedragswetenschappelijk jargon uit te leggen….

Wat je doet, bepaalt wat je daarover denkt en voelt. En (dus) ook het belang ervan.
En niet: omdat je iets denkt of voelt, ga je je iets doen.

Ik lees het vaak:

“Ik koop geen tweedehands kleren omdat deze vaak van mindere kwaliteit zijn.”
“Ik bespaar niet op boodschappen omdat dat niet kan.”
“Voor mij werkt het niet om de (grote) post “overig” uit te splitsen, omdat dat onoverzichtelijk is.”
“Ik rijd regelmatig in deze auto dus ik heb hem echt nodig, ik kan hem niet verkopen.”
“Ja dat is best goed advies dat je me geeft, maar voor mij ligt het echt anders.”

Het is dus alleen de vraag wat waarheid is… Waarom is deze reden blijkbaar voor andere mensen niet geldig? Wat maakt jou uniek?

Want… Natúúrlijk zijn niet alle tweedehands kleren van mindere kwaliteit, kun je bèst nog besparen op boodschappen zo lang je niet op op straat gevonden fruit en goedkope koekjes leeft, kun je pas weten of het werkt om je budget aan te passen nadat je het een hele tijd geprobeerd hebt, en kun je pas echt weten of je je auto nodig hebt als je hem een tijdje niet meer hebt.

Ik zeg niet dat je meteen je auto weg moet doen hoor, begrijp me niet verkeerd. De kleren die ik draag koop ik ook zo ongeveer altijd nieuw en niet tweedehands. Maar ik weet in ieder geval wel: de redenen waarom ik daarvoor kies, zijn voor mij voorál heel waardevol omdat ik anders moet veranderen. En dat is niet persé leuk, veranderen. Dus puur omdat ik iets nu eenmaal op een bepaalde manier doe, verzin ik daarvoor vervolgens erg geldige redenen. Die ik allemaal kan formuleren in een “Ja maar”- zin….

Advies helpt dan dus ook niet. Ik doe het gewoon zo omdat ik het zo doe, is dan immers het antwoord. Verpakt in andere redenen natuurlijk, die voor mij op dat moment heel heel zwaar wegen…

En ja, dan is het blijkbaar een hele goede reden. En eigenlijk is het dan dus heel eng of moeilijk om daar feedback op te krijgen. Immers: mensen gaan je vertellen dat zij het anders doen, dat jij het misschien ook anders zou kunnen doen. Maar jij doet de dingen toch al zoals je ze doet en dat was toch zo zoals het is??

Je moet er maar net gemotiveerd voor zijn, om die lekker warme oude jas van die ook wel “gewoonte” heet, uit te trekken om er eens heel kritisch naar te kijken.
Ik voor mij vind het in ieder geval wel goed zo. Immers…

“Ja maar ik heb dit jaar al zoveel veranderd”.

Over mariimma

Alleenstaande moeder en ZZP-er die stukje bij beetje steeds meer financiële vrijheid ervaart.
Dit bericht werd geplaatst in dagelijksedingen. Bookmark de permalink .

10 reacties op "Ja maar….."

  1. izerina zegt:

    He leuk! Ik heb nog nooit van die theorie gehoord. En ga beslist googelen.Heeft het ook te maken,dat in de hersenen vaak de beslissing zichttbaar is op MRI,voor je hem bewust bent?

    Like

  2. Ja interessant he. Het nieuwe boek van Roos Vonk gaat daar ook op in, dat gedrag vooral uit gewoontes bestaat die we achteraf willen goedpraten/verklaren. Leuk stukje!

    Like

  3. Dertiger zegt:

    mooi verwoord. en helemaal waar! merk t ook vaak in mijn uitleg als ik me probeer te verdedigen of iets uit te leggen. en de redenen lijken heel legitiem. ik ben me er wel deels bewust van. besef dan idd wel dat als we zonder auto moeten het best wel kan. maar ik zie nu wel graag mn vader en mn schoonouders en geniet van t gemak dus ben blij dat we ons die luxe kunnen veroorloven idd 😉 en zo is t met veel dingen, als je echt moet om welke reden dan ook kan je veel meer veranderen dan op t moment dat die nood er niet is of als t nog niet zo voelt….

    Like

  4. Plus en Min zegt:

    Leuke theorie, maar voor mij gaat het niet op 😉

    Like

  5. mm-iirraah zegt:

    Ja Roos Vonk… Veel van geleerd tijdens mijn studie en wat ik van haar leerde pas ik vaak nog wel toe. Bijvoorbeeld dat complimenten altijd werken. Zelfs als je weet dat het alleen maar is om te slijmen…

    Wat zit je haar leuk, Martine!

    Like

  6. mm-iirraah zegt:

    (beetje jammer alleen van haar vleeseterstheorie…)

    Like

  7. Yelena Yeli zegt:

    Ja, interessante en leuke theorie 🙂
    Helaas werkt het hier wel zo met de tweedehands kleding. Sinds de crisis wordt er kwalitatief echt mindere kleding aangeboden. Duidelijke slijtagesporen en onze kringloop is gewoon duur geworden met de kleding. Dan koop ik de weinige kleding die ik al koop liever in de uitverkoop.

    Like

  8. Ben hem in mijn studie vast tegengekomen.

    Wat ik ook leuk vind is dat je steeds 'ja, maar …' zegt. En ja maar is eigenlijk 'nee, want…'.
    Denk er maar eens aan als je het weer gebruikt.

    Like

  9. Die Kringloops hebben zoveel aanbod, dan zie ik het al niet meer zitten.
    Wij hebben een dump Miss Etam (en Promiss) in de buurt. Scoor ik soms voor nog geen 10 euro al leuke shirts en jurkjes. Moet je wel treffen.
    Sommigen zijn er meester in en halen de mooiste kleding uit de kringloop. Ach, ik koop er weer andere dingen.

    Like

Wat vind jij daarvan?

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s